Język angielski · Matura
Słownictwo maturalne — 14 tematów, całe zwroty i przykłady
Ucz się krótkich połączeń, których potrafisz użyć we własnym zdaniu. „Meet a deadline” jest praktyczniejsze niż osobne zapamiętanie słów „meet” i „deadline”.
112 zwrotów · 14 obszarów
Od czego zacząć
Ucz się krótkich połączeń, których potrafisz użyć we własnym zdaniu. „Meet a deadline” jest praktyczniejsze niż osobne zapamiętanie słów „meet” i „deadline”.
To autorski wybór przydatnego słownictwa, a nie urzędowa, zamknięta lista wszystkich słów CKE ani ranking ich częstotliwości. Każdy obszar wymaga dalszej pracy z tekstami.
Jak uczyć się, żeby używać
- Przeczytaj zwrot i zakryj polskie znaczenie. Potem odwróć zadanie: od polskiego sensu do angielskiej formy.
- Dopisz własne zdanie o prawdziwej sytuacji. Zachowaj przyimek lub formę -ing, np. responsible for, worth visiting.
- Powtórz z pamięci następnego dnia i po kilku dniach. Słowo rozpoznawane w tabeli nie musi jeszcze być dostępne podczas pisania.
- Dobieraj synonim do sensu i rejestru. Formalne seek help i zwykłe ask for help nie zawsze mają identyczny kontekst.
Człowiek
| Zwrot | Znaczenie | Przykład |
|---|---|---|
| reliable | godny zaufania | She is a reliable friend. |
| confident | pewny siebie | I feel more confident now. |
| patient | cierpliwy | Our coach is very patient. |
| appearance | wygląd | Do not judge people by their appearance. |
| get on well with | dobrze się dogadywać z | I get on well with my sister. |
| be proud of | być dumnym z | He is proud of his progress. |
| make an impression | zrobić wrażenie | Her speech made a strong impression. |
| deal with stress | radzić sobie ze stresem | Exercise helps me deal with stress. |
Miejsce zamieszkania
| Zwrot | Znaczenie | Przykład |
|---|---|---|
| neighbourhood | okolica, sąsiedztwo | Our neighbourhood is quiet. |
| rent a flat | wynajmować mieszkanie | They rent a flat near the centre. |
| move house | przeprowadzać się | We are moving house next month. |
| share a room | dzielić pokój | I share a room with my brother. |
| household chores | obowiązki domowe | We divide the household chores. |
| within walking distance | w odległości spaceru | The library is within walking distance. |
| spacious | przestronny | The kitchen is bright and spacious. |
| afford | móc sobie pozwolić finansowo | We cannot afford a larger flat. |
Edukacja
| Zwrot | Znaczenie | Przykład |
|---|---|---|
| revise for an exam | powtarzać do egzaminu | I revise for my exams every evening. |
| take an exam | przystępować do egzaminu | We take the exam in May. |
| pass an exam | zdać egzamin | She passed the exam. |
| make progress | robić postępy | You are making steady progress. |
| hand in homework | oddać pracę domową | Please hand in your homework on Friday. |
| catch up with | nadrobić, dogonić | I need to catch up with the class. |
| learn by heart | uczyć się na pamięć | We learnt the poem by heart. |
| develop a skill | rozwijać umiejętność | Projects help us develop practical skills. |
Praca
| Zwrot | Znaczenie | Przykład |
|---|---|---|
| apply for a job | ubiegać się o pracę | I applied for a summer job. |
| work experience | doświadczenie zawodowe | The placement gave me work experience. |
| earn a living | zarabiać na życie | She earns a living as a translator. |
| meet a deadline | dotrzymać terminu | We have to meet the deadline. |
| responsible for | odpowiedzialny za | I am responsible for the website. |
| part-time job | praca na część etatu | He has a part-time job. |
| job interview | rozmowa kwalifikacyjna | My job interview is tomorrow. |
| work under pressure | pracować pod presją | The job requires working under pressure. |
Życie prywatne
| Zwrot | Znaczenie | Przykład |
|---|---|---|
| keep in touch | pozostawać w kontakcie | We keep in touch online. |
| fall out with | pokłócić się z | I fell out with a friend. |
| make up with | pogodzić się z | She made up with her brother. |
| spend time doing | spędzać czas na robieniu | I spend time reading. |
| look after | opiekować się | He looks after his younger sister. |
| celebrate an occasion | świętować okazję | We celebrated the occasion together. |
| have something in common | mieć coś wspólnego | We have a lot in common. |
| support someone | wspierać kogoś | My family supports me. |
Żywienie
| Zwrot | Znaczenie | Przykład |
|---|---|---|
| balanced diet | zrównoważona dieta | A balanced diet matters. |
| cut down on | ograniczyć spożycie | I want to cut down on sugar. |
| eat out | jeść poza domem | We rarely eat out. |
| prepare a meal | przygotować posiłek | We prepared a meal together. |
| food waste | marnowanie żywności | Planning meals reduces food waste. |
| ingredients | składniki | Check the ingredients first. |
| be allergic to | mieć alergię na | She is allergic to nuts. |
| portion | porcja | The portions were too large. |
Zakupy i usługi
| Zwrot | Znaczenie | Przykład |
|---|---|---|
| a refund | zwrot pieniędzy | I would like a refund. |
| a receipt | paragon | Keep the receipt. |
| value for money | jakość w stosunku do ceny | This course offers good value for money. |
| out of stock | niedostępny w magazynie | The shoes are out of stock. |
| make a complaint | złożyć reklamację lub skargę | I am writing to make a complaint. |
| replace an item | wymienić produkt | Could you replace the damaged item? |
| a discount | zniżka | Students receive a discount. |
| customer service | obsługa klienta | The customer service was helpful. |
Podróżowanie i turystyka
| Zwrot | Znaczenie | Przykład |
|---|---|---|
| book accommodation | zarezerwować nocleg | We booked accommodation online. |
| miss a flight | spóźnić się na lot | They missed their flight. |
| set off | wyruszyć | We set off at dawn. |
| get lost | zgubić się | It is easy to get lost here. |
| public transport | transport publiczny | Public transport is cheaper. |
| a delayed train | opóźniony pociąg | We waited for the delayed train. |
| breathtaking scenery | zapierające dech krajobrazy | The island has breathtaking scenery. |
| travel abroad | podróżować za granicę | I would like to travel abroad. |
Kultura
| Zwrot | Znaczenie | Przykład |
|---|---|---|
| a live performance | występ na żywo | We watched a live performance. |
| the plot | fabuła | The plot was difficult to follow. |
| a main character | główny bohater | The main character changes. |
| an exhibition | wystawa | The exhibition opens tomorrow. |
| be set in | mieć akcję osadzoną w | The story is set in London. |
| thought-provoking | skłaniający do myślenia | It was a thought-provoking film. |
| recommend something to someone | polecić coś komuś | I recommend this book to students. |
| be worth doing | być wartym zrobienia | The museum is worth visiting. |
Sport
| Zwrot | Znaczenie | Przykład |
|---|---|---|
| take part in | brać udział w | I took part in the race. |
| keep fit | utrzymywać dobrą kondycję | Swimming helps me keep fit. |
| a team-mate | kolega lub koleżanka z drużyny | My team-mates supported me. |
| beat an opponent | pokonać przeciwnika | She beat a strong opponent. |
| win a match | wygrać mecz | Our team won the match. |
| suffer an injury | doznać kontuzji | He suffered an injury. |
| give up | zrezygnować, poddać się | Do not give up too soon. |
| improve performance | poprawić wyniki | Regular practice improves performance. |
Zdrowie
| Zwrot | Znaczenie | Przykład |
|---|---|---|
| make an appointment | umówić wizytę | I made an appointment with the doctor. |
| recover from | wyzdrowieć po | She is recovering from an illness. |
| a sore throat | ból gardła | I have a sore throat. |
| mental health | zdrowie psychiczne | Sleep affects mental health. |
| get enough sleep | wysypiać się | Teenagers need to get enough sleep. |
| prevent disease | zapobiegać chorobom | Healthy habits can help prevent disease. |
| seek help | szukać pomocy | It is important to seek help. |
| side effects | skutki uboczne | Read about possible side effects. |
Nauka i technika
| Zwrot | Znaczenie | Przykład |
|---|---|---|
| carry out research | prowadzić badania | The team carried out research. |
| a breakthrough | przełom | The discovery was a breakthrough. |
| protect personal data | chronić dane osobowe | Users should protect their personal data. |
| reliable information | wiarygodne informacje | We need reliable information. |
| a device | urządzenie | This device measures temperature. |
| have access to | mieć dostęp do | Students have access to the library. |
| artificial intelligence | sztuczna inteligencja | Artificial intelligence can support learning. |
| be aware of risks | być świadomym zagrożeń | Users should be aware of the risks. |
Świat przyrody
| Zwrot | Znaczenie | Przykład |
|---|---|---|
| protect wildlife | chronić dziką przyrodę | The project protects wildlife. |
| endangered species | zagrożone gatunki | Some endangered species need protection. |
| reduce emissions | ograniczać emisje | Public transport can reduce emissions. |
| renewable energy | energia odnawialna | The town invests in renewable energy. |
| save resources | oszczędzać zasoby | Repairing products saves resources. |
| drought | susza | The drought damaged crops. |
| raise awareness | zwiększać świadomość | The campaign raises awareness. |
| environmentally friendly | przyjazny środowisku | We need environmentally friendly solutions. |
Państwo i społeczeństwo
| Zwrot | Znaczenie | Przykład |
|---|---|---|
| equal opportunities | równe szanse | Education should offer equal opportunities. |
| volunteer work | wolontariat | Volunteer work can strengthen communities. |
| follow the rules | przestrzegać zasad | Everyone should follow the rules. |
| break the law | złamać prawo | They broke the law. |
| take responsibility for | wziąć odpowiedzialność za | We must take responsibility for our choices. |
| social inequality | nierówność społeczna | The article discusses social inequality. |
| local authorities | władze lokalne | Local authorities opened a new library. |
| freedom of speech | wolność słowa | Freedom of speech carries responsibilities. |
Najważniejsze do zapamiętania
- Take an exam to przystąpić, pass an exam to zdać: to nie to samo.
- Win a match, ale beat an opponent.
- Po be worth używaj -ing; po want zwykle to + V1.
PRZYKŁAD 1
Przykład 1
Rozwiń: The course was good.
Nazwij konkretną korzyść
It helped me develop practical skills.
Dodaj skutek
As a result, I felt more confident during my job interview.
The course helped me develop practical skills. As a result, I felt more confident during my job interview.
Nowe słownictwo przenosi konkretną informację, a nie tylko zastępuje good trudniejszym przymiotnikiem.
PRZYKŁAD 2
Przykład 2
Popraw: I won my opponent and passed an exam, but I do not know the result yet.
Sport
Przeciwnika pokonujesz: beat my opponent.
Egzamin
Jeśli nie znasz wyniku, możesz powiedzieć took an exam, nie zakładać pass.
I beat my opponent and took an exam, but I do not know the result yet.
Dobieraj połączenie do informacji, którą rzeczywiście masz.
TWOJA PRÓBA
Spróbuj samodzielnie
Uzupełnij: The museum is worth ___ (visit).
Zobacz rozwiązanie i sprawdź swoją próbę
Zastosuj konstrukcję
Po worth potrzebujesz formy -ing.
The museum is worth visiting.
Nie worth to visit w tym znaczeniu.
Typowe błędy
- Uczenie się bez przyimków i wzorów łączliwości.
- Zastępowanie prostego poprawnego zwrotu słowem, którego sensu nie znasz.
Zapamiętaj
Zapamiętuj: zwrot + znaczenie + własny przykład.
Pytania i odpowiedzi
Czy 112 zwrotów wystarczy na całą maturę?
Nie. To punkt wyjścia do aktywnej nauki w 14 obszarach, nie pełny słownik egzaminacyjny.
O materiale i źródłach
To autorskie przykłady i objaśnienia Streamory. Nie są zadaniami z konkretnego arkusza ani oficjalnym kluczem CKE.
Aktualny zakres i warunki egzaminu sprawdzaj w informatorach CKE. Streamora jest niezależną platformą do nauki.
Zauważoną niejasność możesz zgłosić na kontakt@streamora.pl, podając tytuł poradnika i numer przykładu.